Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości
Posted in Nieruchomości w biznesieOchrona nieruchomościPrawa do nieruchomości

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości

Strona główna » Nieruchomości w biznesie » Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości.

Wywłaszczenie zasadniczo jest uregulowane w ustawie o gospodarce nieruchomościami ale żyjemy w takich czasach, że jak rządzącym się spieszy z jakąś inwestycją uchwalają „specustawę” która upraszcza i przyspiesza postępowanie wywłaszczeniowe lecz ogranicza się tylko do danej inwestycji.

W tym artykule piszemy tylko o „podstawowej” formie wywłaszczenia regulowanej w ustawie o gospodarce nieruchomościami.

Z artykułu dowiesz się:

  • co to jest wywłaszczenie nieruchomości?
  • jak wygląda procedura uzyskiwania wynagrodzenia za wywłaszczaną nieruchomość?
  • jaka jest wysokość odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości?
  • jaki jest termin przedawnienia odszkodowania za wywłaszczenie?
  • jaki jest podatek od odszkodowania za wywłaszczenie?

Co to jest wywłaszczenie nieruchomości.

Jest to przejęcie nieruchomości prywatnej przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego na potrzeby związane z inwestycjami o charakterze publicznym (drogi, szpitale, posterunki policji, lotniska etc.).

Na szczęście wywłaszczenie przeprowadzane jest za odszkodowaniem, choć jego wysokość często nie koresponduje z wartością samej nieruchomości (co ciekawe czasem ją przewyższa ale znacznie częściej jest od niej niższe).

Państwo nie jest takie złe i najpierw daje szanse na znalezienie porozumienia w drodze rokowań. W taki sposób może dojść do wypracowania wspólnego stanowiska poprzez ustalenia wartości wywłaszczanej nieruchomości lub nieruchomości zamiennej.

Jeśli rokowania nie przyniosą pozytywnych rezultatów w ciągu dwóch miesięcy wdraża się procedurę postępowania administracyjnego zmierzającą do wydania decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości z jednoczesnym ustaleniem wartości odszkodowania.

Jeżeli na tym etapie masz jakieś wątpliwości, to:

Jak wygląda procedura uzyskiwania wynagrodzenia za wywłaszczaną nieruchomość.

Tak jak wskazano wyżej może przebiegać dwojako – albo w drodze porozumienia i wówczas podpisywana jest umowy o sprzedaży nieruchomości na rzecz podmiotu publicznego na określonych w umowie warunkach.

Czyli nie ma odszkodowania – jest cena sprzedaży a Tobie ta cena musi odpowiadać bo inaczej umowa nie zostałaby zawarta. Rozliczenie może nastąpić również w postaci uzyskania nieruchomości zamiennej.

Drugą możliwością jest przeprowadzenie postępowania administracyjnego w toku którego rzeczoznawca majątkowy sporządza operat szacunkowy, z którego wynika wartość nieruchomości a tym samym należna kwota odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

Drugi wariant czasem jest lepszy a czasem jest gorszy ale zawsze daje możliwość weryfikacji poprawności ustalonej kwoty w drodze odwołania do organu wyższej instancji lub do sądu administracyjnego.

W wariancie decyzji również możesz otrzymać nieruchomość zamienną ale bez przymusu – musisz na taki sposób wynagrodzenia za wywłaszczenie wyrazić zgodę.

Jaka jest wysokość odszkodowania za wywłaszczenie.

Jak wskazano wyżej wartość ta musi być ustalona w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego.

Ustalenie wysokości odszkodowania następuje wg stanu, przeznaczenia i wartości nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu.

Istotną kwestią jest przeznaczenie nieruchomości, które w znaczący sposób może wpływać na jej wartość (inną cenę ma ziemia rolna o słabej klasie gleby wykorzystywana na cele rolnicze a inną ziemia rolna z przeznaczeniem pod budowę autostrady).

Dlatego też – choć podstawową zasadą jest aby ustalać wartość wg aktualnego przeznaczenia – gruntu to jednak w przypadku, gdy przeznaczenie nieruchomości zgodne z celem wywłaszczenia podnosi jej wartość odszkodowanie powinno być ustalone z uwzględnieniem celu przewidzianego w wywłaszczeniu.

Warto analizować operaty szacunkowe rzeczoznawców majątkowych w szczególności pod kątem, jakie parametry przyjmują oni jako podstawę do ustalenia wartości nieruchomości czyli odszkodowania za wywłaszczenie.

Wszystko może mieć znaczenie i przełożenie na końcową cenę ale szczególnie należy zwracać uwagę na:

– katalog nieruchomości podobnych przyjętych do porównania,

– przeznaczenie nieruchomości (w zasadzie każdy operat powinien zawierać porównanie wskazujące, które przeznaczenie – aktualne czy planowane – jest dla właściciela nieruchomości bardziej adekwatne),

– stan nieruchomości.

Termin przedawnienia roszczenia o odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości.

Ustawa o gospodarce nieruchomości nie przewiduje przedawnienia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Zgodnie z ustawą terminem do zapłaty odszkodowania jest 14 dni od dnia w którym decyzja o wywłaszczeniu podlega wykonaniu (lub 14 dni od dnia gdy decyzja stała się ostateczna, jeżeli odszkodowanie ustaliła decyzja odrębna).

Do ewentualnego opóźnienia w płatności odszkodowania stosuje się przepisy kodeksu cywilnego (tj. możliwość uzyskania odszkodowania oraz odsetek ustawowych za opóźnienie).

W przypadku braku zapłaty odszkodowania może się okazać, że kwota została wpłacona na depozyt sądowy. Sytuacja taka może mieć miejsce w przypadku odmowy przyjęcia odszkodowania lub braku możliwości wypłaty odszkodowania.

W takim przypadku powstaje fikcja spełnienia przez organ świadczenia a osoba uprawniona, po wykazaniu tego uprawnienia może podjąć pieniądze z depozytu sądowego.

Co ważne, w przypadku braku podjęcia środków w terminie 10 lat depozyt ulega likwidacji a środki na nim zdeponowane przepadają na rzecz Skarbu Państwa.

W takim przypadku tracisz szansę na uzyskanie odszkodowania, ponieważ formalnie zostało ono wypłacone.

Wycenę rzeczoznawców należy zawsze poddać dogłębnej analizie. Wycenami nieruchomości stosunkowo łatwo manipulować a rzeczoznawca nierzadko czuję się zobowiązany zadowolić zleceniodawcę, który finansuje jego pracę.

Podatek od odszkodowania za wywłaszczenie.

Przychody uzyskane tytułem odszkodowania za wywłaszczenie stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami są wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych z wyjątkiem sytuacji, gdy własność nieruchomości została nabyta krócej niż na 2 lata przed wszczęciem postępowania o wywłaszczenie za cenę niższą niż 50% wartości należności uzyskanej w związku z wywłaszczeniem nieruchomości.

Checklista

  • Wywłaszczenie może nastąpić na podstawie umowy lub decyzji administracyjnej.
  • W ramach wywłaszczenia można uzyskać również nieruchomość zamienną.
  • Wysokość odszkodowania ustala się w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego.
  • Odszkodowanie za wywłaszczenie nie ulega przedawnieniu ale depozyt sądowy może zostać zlikwidowany co skutkuje utratą środków na nim zgormadzonych na rzecz Skarbu Państwa.
  • Co do zasady odszkodowanie za wywłaszczenie nie podlega opodatkowaniu.

Zobacz też:

Poznaj mnie lepiej

Group -1-min

Poznaj mnie lepiej

Bartłomiej Owczarek, Adwokat

Jako Adwokat w ramach swojej kancelarii świadczę pomoc prawną zarówno wobec osób prywatnych jak i podmiotów gospodarczych małych (np. AleBrowar Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością), średnich (np. Oltrans Olgierd Hewelt) i dużych (Orange Polska Spółka Akcyjna).

Share this post

There are no comments

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Start typing and press Enter to search

Shopping Cart

Brak produktów w koszyku.